Το νέο παγιδευτικό δίπολο εθνικισμού και αποεθνοποίησης

Το νέο παγιδευτικό δίπολο: εθνικισμός – αποεθνοποίηση

Του ΛΑΟΚΡΑΤΗ ΒΑΣΣΗ*


A. Από τα μέσα περίπου της Μεταπολίτευσης η κρίσιμη αντίθεση εθνικισμός – αντιεθνικισμός επικαλύπτεται όλο και περισσότερο από το παγιδευτικό δίπολο: εθνικισμός υπό τον μανδύα του πατριωτισμού – αποεθνοποίηση υπό τον μανδύα του αντιεθνικισμού.
Από το ένα άκρο οι εθνικιστές ιδιοποιούνται δίκην ιερατείου εθνικής ορθότητας τις εθνικές αξίες, την ιστορία και την παράδοσή μας, και από το άλλο οι αποεθνοποιητές ιδιοποιούνται δίκην ιερατείου αντιεθνικιστικής ορθότητας τις δημοκρατικές, τις προοδευτικές και τις αριστερές αξίες μας.
Ομοιοτρόπως φερόμενοι, οι πρώτοι ενοχοποιούν ό,τι αποκλίνει από την εθνική τους ορθότητα ως ύποπτο εθνικής μειοδοσίας και οι δεύτεροι ενοχοποιούν ό,τι το ελληνικό ως ύποπτο εθνικισμού, επιδιδόμενοι σε λαθροχειρικές επικαλύψεις του μεγάλου πολιτικού, ιδεολογικού και πολιτιστικού κενού του τόπου μας.

B. Προσπερνώντας το ιστορικό της διαμόρφωσης αυτού του νέου δίπολου, απλώς θα σημειώσω πως με την πτώση της χούντας και την ήττα της φαιάς ιδεολογίας της μετεμφυλιακής «εθνικοφροσύνης», καθόλου άσχετης με τα απολιθωματικά στερεότυπα της πάντοτε προβληματικής εθνικής ιδεολογίας μας, άρχισε, έστω και με συντηρητικά βήματα, η κριτική υπέρβαση της παρελθοντοκεντρικής μας νοσηρότητας σε μια κατεύθυνση δημοκρατικού εκσυγχρονισμού της Πολιτείας μας και της Παιδείας μας.
Για τις δημοκρατικές μας δυνάμεις, η κριτική αναδιατύπωση της εθνικής ιδεολογίας μας, ιδιαίτερα των πολιτιστικών της οριζουσών, ήταν διαρκές ζητούμενο από την προδικτατορική ακόμη περίοδο, όπως φαίνεται και στη μεγάλη εκπαιδευτική μεταρρύθμιση του 1964 (Παπανδρέου – Ακρίτας – Παπανούτσος).
Ειδικότερα για την Αριστερά, με την παράδοση του «Εκπαιδευτικού Ομίλου» και του ΕΑΜικού πατριωτισμού (βαθύτατα πολιτιστικού, διεθνιστικού, δημοκρατικού και ουμανιστικού), η κατάκτηση μιας σύγχρονης εθνικής στρατηγικής, απαλλαγμένης από τις παρενέργειες των εθνικιστικών, εθνοκεντρικών και ελληνοκεντρικών στερεοτύπων, ήταν και είναι πάντοτε συνυφασμένη με τον κεντρικό πυρήνα της ιδεολογίας της. Και είναι μόνο μια ακραία εκσυγχρονιστική της εκδοχή που με πρόσχημα την κριτική αποδόμηση αυτών των στερεοτύπων έχει αναγάγει σε άθλημά της τον αποδομητικό λόγο, ενοχοποιώντας ακόμα και την αναφορά σε θέματα όπως η εθνική ταυτότητα, ο πατριωτισμός, η ιστορική μας συνέχεια και πολύ περισσότερο η ελληνικότητα.

Γ. Ο εθνικιστικός πόλος, που συμπεριλαμβάνει ένα ευρύ φάσμα φαιών μικρορευμάτων σκέψης και εθνοφοβικών αντιλήψεων, εκφραζομένων πολιτικά από τον ΛΑΟΣ, δεν μπορεί να αρθρώσει διεισδυτικό λόγο… ιδεολογικής ηγεμονίας και ανησυχητικής πολιτικής απήχησης, χωρίς προφανώς να υποτιμώνται, υπό ύποπτες προϋποθέσεις, οι κίνδυνοι εκκόλαψης του «αυγού του φιδιού».
Αν δεν συντρέξουν τέτοιες προϋποθέσεις, με το στίγμα των κληρονόμων των ιδεολογιών του Μεσοπολέμου (φασισμός – ναζισμός) και της μετεμφυλιακής «εθνικοφροσύνης», χωρίς τις παλιές προσβάσεις τους στην κρατική και παρακρατική εξουσία, χωρίς τον προνομιακό πολιτικό ρόλο… για τις βρώμικες δουλειές που τους επιφύλασσε ο δυτικός «ηγεμών» κατά τη διπολική και ψυχροπολεμική περίοδο, αλλά και με τις εκλεκτικές τους συγγένειες με τα νεοφασιστοειδή της Ευρώπης, οι εθνικιστές δεν μπορούν να υπερβούν την πατριδοκαπηλική γραφικότητα και τον «αμυντικό» εθνοφοβικό πολιτικό, ιδεολογικό και πολιτιστικό λόγο, αυτόχρημα απωθητικό και οριακό.
Δεν είναι, γι’ αυτό, καθόλου τυχαίο που ο Καρατζαφέρης «στρογγυλεύει» και «φιλτράρει» πονηρά τον πολιτικό του λόγο, για να συναντηθεί οριζοντίως με τις πατριωτικές ευαισθησίες, τις αγωνίες ή και τις φοβίες του λαού μας σ’ αυτήν τη δύσκολη ιστορική συγκυρία.
Με όποια όμως παραλλαγή, δεν μπορεί να κρύψει τους ενδότερους πυρήνες της ιδεολογίας του, όπου μεταξύ άλλων είναι κυρίαρχα, άλλοτε ρητά και άλλοτε υπόρρητα, όλα τα νοσηρά στερεότυπα της παρωχημένης εθνικής ιδεολογίας μας.

Δ. Ο καινοφανής αποεθνοποιητικός πόλος, με τις προνομιακές προσβάσεις στα μεγάλα τηλεοπτικά μέσα, στα μεγάλα εκδοτικά συγκροτήματα, στα πανεπιστήμια, στους ιδεολογικούς μηχανισμούς της Πολιτείας μας, αλλά και με την οριζόντια δικτύωση των ultra εκσυγχρονιστών της αριστερής και της νεοφιλελεύθερης διανόησης, είναι ο ιδεολογικά κυρίαρχος σ’ αυτό το κρίσιμο γύρισμα των καιρών, σε πλήρη πάντοτε συμφωνία με τα «νεοταξικά» προτάγματα της παγκοσμιοποίησης.
Η θορυβώδης αυτή διανόηση στοχεύει με επιστημονικοφανή, προοδευτικοφανή και αριστεροφανή ταχυδακτυλουργία όχι στην κριτική αναδιατύπωση της «εθνικής ιδεολογίας» μας, αλλά στην περιφρονητική αποδόμηση των συντεταγμένων της. Όχι στην απαλλαγή από τις παγιδευτικές παρενέργειες των εθνικιστικών, εθνοκεντρικών και ελληνοκεντρικών στερεοτύπων, αλλά στην απορριπτική αποδόμηση του ιστορικού και πολιτιστικού βάθους της εθνικής μας ταυτότητας. Όχι στην κριτική ανάγνωση της πολύ σύνθετης ιστορικής μας συνέχειας, προφανώς όχι γραμμικής και αχρονικής, αλλά στη «νεωτερική» και ανιστόρητη άρνησή της. Όχι, εντέλει, στην κριτική απελευθέρωση της σκέψης μας και της ματιάς μας από όλες τις ιδεολογηματικές ακρότητες στη θεώρηση της υπερτρισχιλιετούς ελληνικής περιπέτειας, αλλά στην απαξιωτική αποδόμηση της ίδιας της ελληνικής περιπέτειας.
Πολύ συχνά μοιάζει να αντικαθιστά, ως αντεστραμμένο είδωλό της, την παλιά «εθνικοφροσύνη» στον ρόλο της.
Γιατί δεν αρκείται σε μια άλλη θεώρηση του Ελληνισμού, σε κάθε περίπτωση δικαιωματική… ακόμα κι αν είναι προκλητικά αιρετική, αλλά, αυτοαναγορευόμενη σε ιερατείο «αντιεθνικιστικής», «νεωτερικής» και «προοδευτικής» ορθοφροσύνης, ενοχοποιεί συλλήβδην τις διαφορετικές απόψεις ως ύποπτες εθνικισμού το λιγότερο, χρησιμοποιώντας τον Καρατζαφέρη, που αν δεν υπήρχε… θα τον εφεύρισκε, ως «σκιάχτρο» και ως «αγιαστούρα» στο κάκιστο παιγνίδι της κυνικής ιδεολογικής τρομοκρατίας επί των αντιπάλων της. Έχουν δε πάρει τόση φόρα κάποιοι κεκράκτες της, που δεν σέβονται ούτε μεγέθη όπως ο Μίκης Θεοδωράκης.
Δεν είναι όμως αυτό το μείζον, όσο κι αν είναι σημαντικό, αλλά το ότι επιχειρεί με επιστημονικοφανείς «λαθροχειρίες» να περάσει την «ορθότητά» της στην Παιδεία μας -εκεί δηλαδή όπου θεμελιώνεται (ή αποδομείται διά του ουδετεροποιητικού αποχρωματισμού της) η εθνική συνείδηση των ελληνοπαίδων- ανοίγοντας, αν δεν αφυπνιστεί ο συντριπτικά πλειοψηφικός μεταξύ των παγιδευτικών αυτών «πόλων» πνευματικός κόσμος του τόπου μας, τον ασκό του Αιόλου και επιτείνοντας την ήδη επικίνδυνη σύγχυση του τόπου μας, που βρίσκεται μπροστά σε ένα από τα πιο ομιχλώδη σταυροδρόμια της νεώτερης ιστορίας του.

Ε. Και είναι αυτός ο συντριπτικά πλειοψηφικός και ευρέος ιδεολογικού φάσματος πνευματικός κόσμος που καλείται, με πυξίδα προσανατολισμού τα αξιακά φορτία της μακραίωνης πνευματικής μας παράδοσης, να διεμβολίσει το παγιδευτικό δίπολο της «ελληνοκεντρικής τύφλωσης» και της «αντιελληνοκεντρικής αχρωματοψίας», βάζοντας τέρμα τόσο στη νόθα και παραπλανητική επικάλυψη της πολιτικής, πνευματικής και πολιτιστικής μας ζωής όσο και στην εκατέρωθεν ασκούμενη ιδεολογική τρομοκρατία… από τους «ιδιοκτήτες του έθνους» και τους «ιδιοκτήτες της προοδευτικότητας».
Με ανοιχτή σκέψη και πίστη στην ανοιχτή κοινωνία, από τη μια να υψώσει φράγμα για να μην αναδυθούν τα φαιά ιδεολογήματα του εθνοφυλετικού βυθού και από την άλλη να αποκαλύψει τον βαθύτατα αντιδραστικό χαρακτήρα της προοδευτικοφανούς αποδόμησης της ιστορίας μας και της ταυτότητάς μας, συνεισφέροντας, όπως έχει ευθύνη, στη χάραξη μιας μακρόπνοης πολιτιστικής στρατηγικής, που θα αποτελέσει τη στέρεη βάση για την κριτική αναδιατύπωση της τόσο αναγκαίας εθνικής μας στρατηγικής στη δύσκολη ανηφοριά του 21ου αιώνα.
Οι καιροί δεν είναι καλοί. Άνοιξαν και ανοίγουν μεγάλα θέματα και μεγάλα μέτωπα το ένα μετά το άλλο. Κι εμείς, έχοντας ξοδέψει με περισσή αφροσύνη τη μεγάλη ευκαιρία της Μεταπολίτευσης, τον υλικό και τον άυλο πλούτο μας, βρισκόμαστε απαράσκευοι και ξαρμάτωτοι στη δίνη μιας βαθιάς και γενικευμένης κρίσης, που είναι πρωτίστως πολιτιστική, όπως πολύ πειστικά το επισήμανε σε πρόσφατη τηλεοπτική του συνέντευξη ο καθηγητής Αδαμάντιος Πεπελάσης, οικονομολόγος ο ίδιος. Γι’ αυτό και η αντιμετώπισή της, η έξοδός μας από τη βαθιά και γενικευμένη κρίση που δοκιμάζει τις αντοχές μας, προϋποθέτει πολιτιστική αφύπνιση, πολιτιστική πυξίδα και πολιτιστικό συναγερμό των πνευματικών δυνάμεων του λαού μας. Γιατί μόνο έτσι θα αφήσουμε πίσω μας όλα τα «βαρίδια», μαζί και το παγιδευτικό δίπολο του εθνικισμού και της αποεθνοποίησης, που δεν μας αφήνουν να ανοίξουμε περπατησιά προς το μέλλον.

– Να βρούμε την ψυχή μας, να κρατηθούμε από την ψυχή μας, για να μπορέσουμε να πάμε μπροστά, μνημονεύοντας, όπως μας συμβουλεύει ο Οδυσσέας Ελύτης, Διονύσιο Σολωμό και Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη… αλλά και τραγουδώντας με τον Μίκη «Άξιον Εστί» και «Ρωμιοσύνη»!

*Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Το ΠΑΡΟΝ της Κυριακής» στις 31/1/2010

ΥΓ του φιλελεύθερου: Ο Λαοκράτης Βάσσης υπήρξε καθηγητής μου στην εφηβεία μου, σε αυτό που οι πολλοί ονομάζουν φροντιστήριο ή παραπαιδεία. Ωστόσο εγώ τον βίωσα, έστω και για περιορισμένο χρονικό διάστημα, ως πραγματικό δάσκαλο. Έχει επηρεάσει αρκετά τον τρόπο σκέψης μου και οφείλω τουλάχιστον ένα κείμενό του – το οποίο θεωρώ εξαιρετικά ενδιαφέρον – να το δημοσιεύσω στο blog μου…

ΑΠΛΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΚΕΪΝΣ ΓΙΑ ΣΟΣΙΑΛΙΖΟΝΤΕΣ (ΚΑΙ ΜΗ)

ο Κεϊνς ηρθε οντως αντιμετωπος με τις ιδεες των κλασικων οικονομολογων περι της αλανθαστης ελευθερης αγορας. Ομως ηρθε να βελτιωσει τον καπιταλισμο, προσφεροντας μας εξηγηση για τις κρισεις και τι να κανουμε οταν αυτες συμβαινουν. Εδω ειναι και μαλλον η εξηγηση που οι πραγματικες ιδεες του Κεϊνς δεν εγιναν ποτε ιδιαιτερα δημοφιλεις στο ευρυ κοινο. Οι ανθρωποι θελουν επαναστατες, θελουν ανθρωπους που αποκυρησσουν καθε προσωπικη μας ευθυνη για τον κοσμο μας και μας υποσχονται εναν αλλο.

via e-rooster.gr» Ελλάδα Οικονομικά Πολιτική » ΑΠΛΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΚΕΪΝΣ ΓΙΑ ΣΟΣΙΑΛΙΖΟΝΤΕΣ (ΚΑΙ ΜΗ).

Ο Χάγιεκ και ο φιλελευθερισμός στο Dasein

Το Κέντρο Φιλελεύθερων Μελετών σας προσκαλεί την Τρίτη 16/12 και ώρα 7 μμ στο Dasein (Σολωμού 12, πλατεία Εξαρχείων) στην εκδήλωση με θέμα:

«Ο Φρίντριχ Χάγιεκ και ο σύγχρονος φιλελευθερισμός»

και εισηγητές τον δημοσιογράφο Πάσχο Μανδραβέλη και τον ομότιμο καθηγητή πολιτικής φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Αθηνών Δημήτρη Δημητράκο.

Την συζήτηση θα συντονίσει ο Διευθυντής του ΚΕ.ΦΙ.Μ., Δημήτρης Σκάλκος, διεθνολόγος-πολιτικός επιστήμονας.

UPDATE 11/12/2008:΅Αναβολή Εκδήλωσης

Λόγω των πρόσφατων και συνεχιζόμενων γεγονότων στο κέντρο και ειδικά στην περιοχή των Εξαρχείων, η προγραμματισμένη για την ερχόμενη Τρίτη εκδήλωση του ΚΕΦΙΜ για τον Χάγιεκ και τον σύγχρονο φιλελευθερισμό αναγκαστικά αναβάλεται για άλλη στιγμή, όταν οι συνθήκες το επιτρέπουν.

Λυπούμαστε πολύ για αυτή την εξέλιξη, αλλά προς το παρόν δεν μπορεί να υπάρξει εγγύηση για την ασφάλεια του καταστήματος, των καλεσμένων και των διοργανωτών.

Πιθανότατα η εκδήλωση θα προγραμματιστεί αρχές Ιανουαρίου. Ο κύκλος εκδηλώσεων του ΚΕΦΙΜ για τον Χάγιεκ θα συνεχιστούν όλη την χρονιά και ήδη προετοιμάζονται οι επόμενες εκδηλώσεις (Χάγιεκ και η φιλελεύθερη ουτοπία, Χάγιεκ και η έπαρση του ορθολογισμού, Χάγιεκ και Πόππερ κ.α.).

e-rooster.gr» Φώτης Περλικός » Η ΝΔ και η αλογόμυγα

Η σημερινή διαγραφή του Πέτρου Τατούλη συμβολίζει πολλά περισσότερα για το κόμμα της Νέας Δημοκρατίας από απλά την απομάκρυνση ενός βουλευτή. Δεν είναι απλά η διαγραφή ενός διαφωνούντα, που οι θέσεις του έρχονταν σε σύγκρουση με την προσπάθεια διακυβέρνησης. Είναι πρώτα και κύρια η συνειδητή, ξεκάθαρη και έμπρακτη απόδειξη ότι η Νέα Δημοκρατία και ως κόμμα και ως κυβέρνηση δεν θέλει να έχει καμία σχέση με τις ιδέες, τις αρχές και τις αξίες που τους τελευταίους μήνες αποτελούν τις βάσεις της κριτικής του Πέτρου Τατούλη στους χειρισμούς της κυβέρνησης.

via e-rooster.gr» Φώτης Περλικός » Η ΝΔ και η αλογόμυγα

ΗΜΕΡΕΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ 2008

ΗΜΕΡΕΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ 2008

Πρόγραμμα Συνεδρίου της Φιλελεύθερης Συμμαχίας

(18-19 Οκτωβρίου 2008)

Ξενοδοχείο President, λεωφόρος Κηφισίας 43, Αμπελόκηποι, Αθήνα

Σάββατο 18/10/2008:

9.00 – 10.00: Πιστοποίηση συνέδρων

10.00 – 11.00: Άνοιγμα συνεδρίου, εκλογή προεδρείου, χαιρετισμοί φορέων και προσωπικοτήτων.

11.00 – 13.00: Συζήτηση με θέμα: «Φιλελευθερισμός και νέα επιχειρηματικότητα»

Συντονιστής: κ. Θανάσης Μαυρίδης, δημοσιογράφος

Ομιλητές:

  • κ. Βασίλης Αλιβιζάκος, μέλος της ομάδας «Γενιά των 700ευρώ»
  • κ. Γιώργος Τζιραλής, διοργανωτής του OpenCoffee
  • κ. Ζανό Απικιάν, επιχειρηματίας, Συντονιστής της Περιφερειακής Κίνησης Θεσσαλονίκης της Φιλελεύθερης Συμμαχίας
  • κ. Ιωάννης Γιαννίτσιος, Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος, DATACON AE
  • κ. Τάσος Αβραντίνης, Αντιπρόεδρος της Φιλελεύθερης Συμμαχίας
  • κ. Φώτης Περλικός, Πρόεδρος της Φιλελεύθερης Συμμαχίας

13.00 – 15.00: Συζήτηση με θέμα: «Ένα φιλελεύθερο μέλλον για την Ευρώπη»

Συντονιστής: κ. Τάκης Μίχας, δημοσιογράφος

Ομιλητές:

  • κ. Daniel Daianu μέλος της φιλελεύθερης ομάδας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, πρώην υπουργός οικονομικών της Ρουμανίας(1997/1998)
  • κ. Μιχαήλ Τσινισιζέλης Καθηγητής Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών
  • κ. Κωνσταντίνος Ζώρας, Αντιπρύτανης Πανεπιστημίου Αιγαίου
  • κ. Θανάσης Παπανδρόπουλος, επίτιμος πρόεδρος της Ένωσης Ευρωπαίων Δημοσιογράφων
  • κ. Νίκος Ράπτης, δρ. εκπαιδευτικός, διαχειριστής της ιστοσελίδας «Προοδευτική Πολιτική»
  • κ. Μανώλης Μανωλεδάκης, Αντιπρόεδρος της Φιλελεύθερης Συμμαχίας

15.00 – 16.00: Διάλλειμα

16.00 – 18.00: Συζήτηση με θέμα: «Ιδιωτικότητα για τους ιδιώτες, Δημοσιότητα για το Δημόσιο»

Συντονιστής: κ. Πάσχος Μανδραβέλης, δημοσιογράφος

Ομιλητές για θέματα e-privacy:

  • κ. Γιώργος Πάνζαρης, ιστολόγιο «The Reality Tape«
  • κ. Δημοσθένης Καπώνης, ιστολόγιο «Cosmix«

Ομιλητές για θέματα πρόσβασης και επαναχρησιμοποίησης των Δημόσιων Δεδομένων, από την πρωτοβουλία 4Δ:

  • κ. Παναγιώτης Βρυώνης, ιστολόγιο «vrypan|net«
  • κ. Σπύρος Ντόβας, ιστολόγιο «Πολιτεύομαι!«, ιδρυτικό μέλος της Φιλελεύθερης Συμμαχίας

18.00 – 20.00: Συζήτηση με θέμα: «Φιλελευθερισμός και Αριστερά»

Συντονιστής: κ. Δημήτρης Σκάλκος, πολιτικός επιστήμονας-διεθνολόγος, Γενικός Γραμματέας της Φιλελεύθερης Συμμαχίας

Ομιλητές:

  • κ. Ανδρέας Ανδριανόπουλος, πρώην υπουργός
  • κ. Ιωάννης Κάλλας, αν. καθηγητής κοινωνιολογίας Πανεπιστημίου Αιγαίου
  • κ. Διονύσης Γουσέτης, αρθρογράφος
  • κ. Μάνος Μαραγκουδάκης, επίκουρος καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου
  • κ. Δημήτρης Καλουδιώτης, πολιτικός μηχανικός, πρώην ΓΓ του Υπουργείου Ανάπτυξης
  • κ. Μάνος Ματσαγγάνης, Επίκουρος Καθηγητής Δημόσιας Οικονομικής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών
  • κ. Θοδωρής Πελαγίδης, Καθηγητής Οικονομικής Ανάλυσης Πανεπιστημίου Πειραιώς
  • κ. Άρης Χατζής, Επίκουρος Καθηγητής Φιλοσοφίας Δικαίου και Θεωρίας Θεσμών στο Τμήμα Μεθοδολογίας, Ιστορίας & Θεωρίας της Επιστήμης του Πανεπιστημίου Αθηνών
  • κ. Στρατής Κατάκος, εκπαιδευτικός, μέλος της Διοικούσας Επιτροπής της Φιλελεύθερης Συμμαχίας

Κυριακή 19/10/2008:

10.00 – 10.45: Ομιλία κ. Koert Debeuf (Open VLD, Βέλγιο) με θέμα «Βέλτιστες πρακτικές ανάπτυξης φιλελεύθερων κομμάτων στην Ευρώπη»

10.45 – 12.00: Απολογισμός δράσης ΔΕ – Προγραμματισμός

12.00 – 15.00: Τοποθετήσεις-προτάσεις συνέδρων με ανοιχτή λίστα ομιλητών

15.00 – 17.00: Ψηφοφορίες επί απολογισμού και προγραμματισμού δράσης ΔΕ και προτάσεων συνέδρων

17.00: Κλείσιμο Συνεδρίου.

17.00 – 17.30: Κοινή συνεδρίαση ΔΕ, προεδρείου και εφορευτικής επιτροπής για συγγραφή – υπογραφή πρακτικού.

Η έννοια του Έλληνα πολίτη σήμερα – μια φιλελεύθερη οπτική – πρόσκληση σε σεμινάριο

Το Κέντρο Φιλελεύθερων Μελετών (ΚΕ.ΦΙ.Μ.) διοργανώνει την Παρασκευή 12 Σεπτεμβρίου στις 7 το απόγευμα στο ξενοδοχείο Ζαφόλια (Λεωφόρος Αλεξάνδρας 87 – 89) σεμινάριο με θέμα:

«Η έννοια του Έλληνα πολίτη σήμερα – μια φιλελεύθερη οπτική»

με ομιλητές

τον κ. Μάρκο Δραγούμη συγγραφέα-αρθρογράφο και

τον κ. Γιώργο Παγουλάτο αναπληρωτή καθηγητή του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Τη συζήτηση θα συντονίσει ο κ. Δημήτρης Σκάλκος, διευθυντής του ΚΕ.ΦΙ.Μ. και γενικός γραμματέας της Φιλελεύθερης Συμμαχίας.

Μετά την συζήτηση θα ακολουθήσει συνάντηση που διοργανώνει η πολιτική κίνηση Αθήνας της Φιλελεύθερης Συμμαχίας στις 10 το βράδυ στο Mojo Club (Παπαδιαμαντοπούλου 36, Ιλίσια, κοντά στη Μιχαλακοπούλου).

αλήθειες και ψέματα για τον φιλελευθερισμό

Φιλελευθερισμός: αλήθειες και ψέματα.

του Εμμανουήλ Μανωλεδάκη

αντιπροέδρου της Φιλελεύθερης Συμμαχίας

(δημοσιεύθηκε στον Ελεύθερο Τύπο, μπορείτε να το σχολιάσετε στο e-rooster.gr)

Η αφορμή για να γραφτεί αυτό το άρθρο δόθηκε από την εμφάνιση στον Ελεύθερο Τύπο της 16ης Ιουλίου 2008 του άρθρου του κ. Μελετόπουλου με τίτλο «Οικονομικός φιλελευθερισμός και κοινωνικό κράτος» το οποίο στη συνέχεια αναδημοσιεύθηκε και στον δικτυακό τόπο της «Προοδευτικής πολιτικής».

Το άρθρο αυτό ξεκινά με τη σωστή διαπίστωση ότι, «όπως όλες οι ιδεολογικού χαρακτήρα συζητήσεις στη χώρα μας, έτσι και η συζήτηση περί του βέλτιστου οικονομικού συστήματος χαρακτηρίζεται από υπερβολές, αγκυλώσεις, στερεότυπα και διαστρέβλωση των εννοιών.» Δυστυχώς όμως η συνέχεια του άρθρου επιβεβαιώνει τον κανόνα αυτό και ο συγγραφέας του υποκύπτει στις υπερβολές, τις αγκυλώσεις, τα στερεότυπα και τη διαστρέβλωση των εννοιών που ο ίδιος θέλησε να αποφύγει. Υποκύπτει δηλαδή στα στερεότυπα που κυριάρχησαν τις τελευταίες δεκαετίες και που θέλουν τον φιλελευθερισμό και τους Έλληνες εκπροσώπους του να διακατέχονται από (α) αδιαφορία για το εθνικό συμφέρον (β) εξιδανίκευση της αγοράς ως ενός τέλεια αυτορρυθμιζόμενου συστήματος και (γ) μία ολοκληρωτική απόρριψη της κοινωνικής δικαιοσύνης.

Κατά τη γνώμη του υπογράφοντος είναι αντιδεοντολογικό και απαράδεκτο να αποδίδονται διαστρεβλωμένες –και κάποιες φορές αντεστραμμένες στο αντίθετό τους- οι θέσεις που κατά καιρούς διατύπωσαν οι Έλληνες φιλελεύθεροι για να «αποδειχθούν» εύκολα στη συνέχεια οι διαβολικές τους επιδιώξεις. Όμως η δαιμονοποίηση αυτή δεν προάγει τον διάλογο, ακυρώνει αναγκαίες πολιτικές συγκλίσεις και συνεργασίες που έχει ανάγκη ο τόπος και δεν βοηθά στην ανανέωση του πολιτικού σκηνικού.

Φιλελευθερισμός και εθνικό συμφέρον

Για τους φιλελεύθερους το κράτος-έθνος αποτελεί αναχρονισμό στο βαθμό που δεν αναγνωρίζει τον διαφορετικό εθνικό αυτοπροσδιορισμό κάποιων πολιτών του, που επιβάλλει περιορισμούς προς όφελος μιας θρησκείας ή γλώσσας, που ορθώνει κάθε είδους προστατευτικά τείχη για να μην αλωθούν τα εθνικά μονοπώλια από «ξένους», που καλλιεργεί συγκεκριμένους εθνικούς μύθους… Αυτό το κράτος-έθνος που βασιζόταν στην ιδεοληψία της φυλετικής, θρησκευτικής και γλωσσικής ομοιογένειας και καθαρότητας ευθύνεται για τις εθνοκαθάρσεις του 20ού αιώνα, με ποιο πρόσφατο παράδειγμα αυτό της Γιουγκοσλαβίας. Για αυτόν τον τύπου εθνικού-κράτους οι Έλληνες φιλελεύθεροι, πράγματι, αισθάνονται αποστροφή. Αυτή η αποστροφή για τον συγκριμένο τύπο κράτους-έθνους ερμηνεύεται από τους διαστρεβλωτές του φιλελευθερισμού σαν αδιαφορία των Ελλήνων φιλελευθέρων για το εθνικό συμφέρον. Είναι όμως έτσι, ή έτσι βολεύει τους πολέμιούς του;

Για τους φιλελεύθερους συλλογικές έννοιες όπως το «Έθνος» δεν δικαιολογούν δικαιώματα περισσότερα και πέραν αυτών που έχει το κάθε μέλος του συγκεκριμένου «Έθνους» ξεχωριστά. Η προσέγγιση αυτή μπορεί να αποτελέσει τη βάση για ένα νέο εθνισμό, που τοποθετείται στον αντίποδα του εθνικισμού, και που αποτελεί το μόνο πλαίσιο που εγγυάται την πλήρη εφαρμογή των ατομικών δικαιωμάτων στις σύγχρονες πολυεθνικές, πολυφυλετικές κοινωνίες. Ο νέος εθνισμός αποτελεί και τη μόνη ρεαλιστική λύση στην αλλαγή της πληθυσμιακής συγκρότησης των κοινωνιών δίνοντας στους κάθε λογής εθνικά αυτοπροσδιοριζόμενους πολίτες να αντιλαμβάνονται την ένταξή τους στο «Έθνος» όχι σε κάποια κοινή καταγωγή, θρησκεία, ράτσα ή παράδοση, αλλά σαν συμπερίληψή τους σε ένα σύστημα κανόνων που προστατεύει τα ατομικά τους δικαιώματα και ελευθερίες. Δείγμα αυτού του νέου εθνισμού αποτελούν δυτικά κράτη-«Έθνη» όπως οι ΗΠΑ, ο Καναδάς και η Αυστραλία στα οποία η «εθνική» συνείδηση παραπέμπει σε ένα κοινό αίσθημα αποδοχής συγκεκριμένων αξιών και κανόνων που υπαγορεύει το Σύνταγμα και οι νόμοι και που προστατεύουν το δικαίωμα του κάθε ένα να αισθάνεται πχ. Ελληνοαμερικάνος και να παρελαύνει, ενώπιον επισήμων του ελληνικού κράτους, κραδαίνοντας ελληνικές σημαίες στην 5η λεωφόρο της Νέας Υόρκης την 25η Μαρτίου κάθε χρόνου.

Αυτού του τύπου το εθνικό συμφέρον υπερασπίστηκαν στους παγκόσμιους πολέμους που συμμετείχαν, για παράδειγμα, οι αμερικανοί στρατιώτες δηλαδή από κοινού Έλληνες, Ινδιάνοι, Αφροαμερικάνοι, Ιρλανδοί, Ισπανόφωνοι, Ιταλοί και άλλοι που πέραν της κοινής στρατιωτικής στολής που φορούσαν ήξεραν ότι πολεμούσαν κατά ενός ολοκληρωτισμού που αν επικρατούσε θα τους καταργούσε, μεταξύ άλλων, το δικαίωμα να αυτοπροσδιορίζονται ελεύθερα όπως επιθυμούν, να τηρούν ελεύθερα τις παραδόσεις τους και να ευημερούν στα πλαίσια ενός συστήματος που δίνει αδιάκριτα σε όλους ίσες ευκαιρίες και εγγυάται την ισότητα απέναντι στον Νόμο. Αυτή είναι για τους φιλελεύθερους η σύγχρονη έννοια του εθνικού συμφέροντος και για αυτό το εθνικό συμφέρον προτείνουν συγκεκριμένα μέτρα περιφρούρησής του.

Το εθνικό συμφέρον, για τους φιλελεύθερους, εμπεριέχει την προάσπιση της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας μέσω αποτελεσματικής αμυντικής θωράκισής της δεδομένου ότι η προάσπιση τής εδαφικής ακεραιότητας τής χώρας αποτελεί ταυτόχρονα προάσπιση των ατομικών ιδιοκτησιών και του γεωγραφικού χώρου στον οποίο έχουν εφαρμογή τα δικαιώματα και οι ελευθερίες των πολιτών της. Οι Έλληνες φιλελεύθεροι προτείνουν σύγχρονο και αποτελεσματικό στρατό για την προστασία της χώρας από πιθανούς εξωτερικούς εχθρούς που θα επιδίωκαν την βίαιη προσάρτηση εδαφών της χώρας, σε αντίθεση με όσους αποδεικνύουν μια παρωχημένη και επικίνδυνη για την ασφάλεια της χώρας προσκόλληση σε αμυντικές δομές που εξυπηρετούν πόλεμο χαρακωμάτων του πρώτου παγκοσμίου πολέμου και όχι σύγχρονες αμυντικές ανάγκες. Για τον λόγο αυτό οι Έλληνες φιλελεύθεροι προτείνουν την κατάργηση της υποχρεωτικής στρατιωτικής θητείας, και τη σταδιακή μετατροπή του στρατού σε επαγγελματικό, αντιλαμβανόμενοι –μόνοι στην Ελλάδα- ότι μόνο υψηλού επιπέδου επαγγελματίες μπορούν να αντιμετωπίσουν με επιτυχία τη τεχνολογική πολυπλοκότητα των σύγχρονων οπλικών συστημάτων με τα οποία διεξάγονται οι σύγχρονοι πόλεμοι.

Οι Έλληνες φιλελεύθεροι θεωρούν ότι το εθνικό συμφέρον δεν περιορίζεται μόνο στην προάσπιση της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας, αλλά συμπεριλαμβάνει, προϋποθέτει και εξυπηρετείται από την ύπαρξη μιας ισχυρής οικονομίας, κοινωνικής συνοχής, ενός εμπεδωμένου κράτους δικαίου και την συμμετοχή της χώρας στους δυτικούς θεσμούς (Ευρωπαϊκή Ένωση, Συμβούλιο της Ευρώπης, ΝΑΤΟ).

Οι κατηγορίες περί των «αδιάφορων για το εθνικό συμφέρον» φιλελευθέρων παραγνωρίζουν ότι στις φιλελεύθερες ιδέες και τους φορείς τους οφείλει το νεοελληνικό κράτος την ύπαρξη του και τα φιλελεύθερα συντάγματα των πρώτων εθνοσυνελεύσεων. Οι κατηγορίες αυτές όταν απευθύνονται στους σημερινούς έλληνες φιλελεύθερους κρύβουν το μείζον πρόβλημα του καιρού μας, δηλαδή την επιδείνωση όλων των παραγόντων που συνιστούν το εθνικό συμφέρον εξαιτίας καταστροφικών πολιτικών των κυβερνήσεων των τελευταίων τριάντα ετών. Οι κατηγορίες κατά των φιλελεύθερων ως «αδιάφορων για το εθνικό συμφέρον» συσκοτίζουν τον ρόλο αυτών που αποδεδειγμένα έβλαψαν το εθνικό συμφέρον, επικαλούμενοι συνήθως την εξυπηρέτηση του, και οι οποίοι ευθύνονται για τη διάλυση της οικονομίας, τη μετατροπή της κοινωνίας σε αρένα διαμάχης παρασιτικών ομάδων, την αντικατάσταση της ισχύος του νόμου από το «δίκιο» του ισχυροτέρου και την υποβάθμιση του ρόλου της χώρας σε, απομακρυσμένη από τη Δύση, βαλκανική επαρχία. Σε αυτόν τον κατήφορο της Ελλάδας, οι φιλελεύθεροι, παλιοί και νέοι, ήταν οι μόνοι που με συνέπεια αντέδρασαν και συνεχίζουν να αντιδρούν, πληρώνοντας βαρύτατο πολιτικό κόστος.

Φιλελευθερισμός και παντοκρατορία της αγοράς

Για τους φιλελευθέρους –και όχι τους πολέμιούς τους- φιλελευθερισμός και παντοκρατορία της αγοράς (laissezfaire) δεν συμπίπτουν. Ο Χάγιεκ (The constitution of liberty, σελ. 381) σε σχετική του αναφορά επισημαίνει:

«Με άλλες λέξεις ενώ το laissezfaire θεωρεί ότι η αγορά είναι ένας τέλειος θεσμός (με τον ίδιο τρόπο που ο κομμουνισμός θεωρεί ότι το κράτος είναι ένας τέλειος θεσμός), ο φιλελευθερισμός θεωρεί ότι τέλειοι θεσμοί δεν υπάρχουν. Αποτυχίες της αγοράς (συγκεκριμένες και γνωστές) υπάρχουν και δικαιολογούν την κρατική παρέμβαση. Όμως η παρέμβαση αυτή θα πρέπει να είναι η ελάχιστα αναγκαία όχι μόνο ποσοτικά αλλά και ποιοτικά.»

Σχεδόν 200 χρόνια νωρίτερα ο Adam Smith είχε ήδη επισημάνει στον «Πλούτο των Εθνών» ότι «Επιχειρηματίες του ίδιου κλάδου σπανίως συναντώνται, ακόμα και για διασκέδαση, αλλά όταν το κάνουν, πάντοτε η συζήτηση καταλήγει σε μια συνωμοσία κατά του κοινού ή σε ένα σχέδιο αύξησης των τιμών».

H Φιλελεύθερη Συμμαχία στο πρόγραμμα της όχι μόνο αναγνωρίζει τις ατέλειες της αγοράς αλλά είναι και ο μόνος πολιτικός φορέας που προτείνει συγκεκριμένα μέτρα για την αντιμετώπισή τους. Για παράδειγμα, προτείνει τη Συνταγματική κατοχύρωση της ενίσχυσης του ανταγωνισμού και της λειτουργίας της ελεύθερης αγοράς και προτείνει μέτρα που αναβαθμίζουν την κρατική εποπτεία σε θέματα ανταγωνισμού, με αναβάθμιση και διεύρυνση της εποπτείας της Επιτροπής Ανταγωνισμού, της ΕΕΤΤ και της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας για την εξασφάλιση υγιούς ανταγωνισμού στην οικονομία, τις τηλεπικοινωνίες και την ενέργεια.

Για τη Φιλελεύθερη Συμμαχία οι ατέλειες της αγοράς συνήθως συνιστούν παραβίαση νόμων, τη τήρηση των οποίων το σημερινό αδυνατεί να επιβλέψει το ελληνικό κράτος και να εκδικάσει η ελληνική δικαιοσύνη. Βασικό πρόβλημα αποτελεί η πολυνομία που δημιουργεί ένα ασαφές κανονιστικό πλαίσιο που εμποδίζει τη δράση των ελεγκτικών μηχανισμών του κράτους και το οποίο επιτρέπει στους παρανομούντες να κερδίζουν τις υποθέσεις, μέσω προσφυγών σε μια ανεπαρκή και εξαρτημένη από την εκτελεστική εξουσία δικαιοσύνη. H Φιλελεύθερη Συμμαχία είναι, και στο τομέα αυτό, ο μόνος πολιτικός φορέας που προτείνει μέτρα τα οποία αναβαθμίζουν τη δυνατότητα της εκτελεστικής και δικαστικής εξουσίας ώστε να εκπληρώσουν αποτελεσματικά τον ρόλο τους, όπως:

  • κατάργηση της πολυνομίας με επαναξιολόγηση όλων των νομοθετημάτων που βρίσκονται σε ισχύ μέχρι σήμερα, κατάργηση των αλληλοσυγκρουόμενων νομοθετικών ρυθμίσεων όπως και όσων αντιβαίνουν το κοινοτικό δίκαιο, το διεθνές δίκαιο και το ελληνικό Σύνταγμα και αντικατάστασή τους από νέες διατάξεις κατάλληλα κωδικοποιημένες και εκσυγχρονισμένες.
  • πλήρη αυτονόμηση της Δικαιοσύνης από παρεμβάσεις της εκτελεστικής εξουσίας και εξαρτήσεις από αυτήν, μέσω της εκλογής της ηγεσίας της από ειδική πλειοψηφία της Βουλής, τη δημιουργία δικαστικής αστυνομίας και την οικονομική της αυτάρκεια.

Πέρα από αυτό το, πολύ σημαντικό, γενικό πλαίσιο λειτουργίας της ελεύθερης οικονομίας και της πρόληψης των όποιων στρεβλώσεων της ας δούμε πόσο πιστεύουν οι φιλελεύθεροι στη «παντοκρατορία της αγοράς» στα ειδικά ζητήματα, χρησιμοποιώντας σαν παράδειγμα τα μέτρα που προτείνουν για το ασφαλιστικό. Οι προτάσεις της Φιλελεύθερης Συμμαχίας, όπως κατατίθενται στο πρόγραμμα της, για την επίλυση του ασφαλιστικού προβλήματος είναι οι παρακάτω:

  1. Κάθε Έλληνας πολίτης υποχρεούται να καταθέτει σε ειδικού τύπου λογαριασμό τράπεζας ή ασφαλιστικού ιδρύματος (δημόσιου ή ιδιωτικού) της επιλογής του τις ασφαλιστικές του εισφορές, καθ’ όλη τη διάρκεια του εργασιακού του βίου. Στον ίδιο λογαριασμό κατατίθενται και οι εργοδοτικές εισφορές. Οι ασφαλιστικές εισφορές κάθε ασφαλισμένου και οι εργοδοτικές εισφορές υπέρ αυτού αποτελούν ατομική ιδιοκτησία του ασφαλισμένου, οι οποίες εάν δεν εισπραχθούν στο σύνολό τους λόγω πρόωρου θανάτου, μεταβιβάζονται στους νόμιμους κληρονόμους.
  2. Το συντάξιμο όριο ηλικίας είναι αυτό που προσδιορίζει ελεύθερα ο εργαζόμενος στο ασφαλιστήριο συμβόλαιό του και σχετίζεται άμεσα με το ύψος των ασφαλιστικών εισφορών του. Κατά συνέπεια, υπερβολικά αυξημένες εισφορές μπορούν να συνεπάγονται εξαιρετικά πρόωρη συνταξιοδότηση ή αντίστροφα, οι μειωμένες εισφορές να συνεπάγονται καθυστερημένη συνταξιοδότηση.
  3. Κάθε Έλληνας και Ελληνίδα δικαιούται μια ελάχιστη εγγυημένη σύνταξη στο πλαίσιο του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος. Η υλοποίηση του μέτρου αυτού γίνεται μέσω της κάλυψης από το κράτος της διαφοράς μεταξύ της σύνταξης του ασφαλιστικού φορέα και του ποσού του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος, εφόσον η πρώτη είναι χαμηλότερη.
  4. Επί πλέον της παροχής της αυτής, ο κάθε πολίτης θα είναι ελεύθερος να κερδίζει με οποιοδήποτε νόμιμο τρόπο οποιοδήποτε επιπλέον εισόδημα. Η συνταξιοδότηση ενός εργαζομένου δεν θα τον υποχρεώνει σε αυτόματη και αναγκαστική αποχή από κάθε εργασία. Ο συνταξιούχος θα μπορεί να εργάζεται, εφόσον φυσικά του προσφέρεται εργασία (όχι όμως στο δημόσιο), για να συμπληρώνει τη σύνταξή του.
  5. Τα ασφαλιστικά ιδρύματα και οι τράπεζες που θα πιστοποιούνται από το κράτος ώστε να διαθέτουν τους ειδικού τύπου ασφαλιστικούς λογαριασμούς, θα πρέπει να ανταγωνίζονται ελεύθερα μεταξύ τους για την προσέλκυση ασφαλιστικών εισφορών μέσω της παροχής πρόσθετων ωφελημάτων στους ασφαλισμένους και της παροχής πολλαπλών ασφαλιστικών προγραμμάτων. Μέσω του ανταγωνισμού αυτού οι ασφαλισμένοι θα αποσπούν σημαντικό μερίδιο των κερδών που θα απορρέουν από την διαχείριση των ασφαλίστρων από τις τράπεζες και άλλα ασφαλιστικά ιδρύματα.
  6. Κάθε εργαζόμενος μπορεί να αλλάζει, υπό προϋποθέσεις, ασφαλιστικό πρόγραμμα και/ή ασφαλιστικό οργανισμό όποτε το θελήσει. Οι ασφαλιστικές συνεισφορές εργαζομένων και εργοδοτών εκπίπτουν κάθε φόρου ενθαρρύνοντας με αυτόν τον τρόπο την αποταμίευση και την ελεύθερη διαμόρφωση από κάθε εργαζόμενο του επενδυτικού του χαρτοφυλακίου και συνεπώς του συνταξιοδοτικού του μέλλοντος.
  7. Τα διαθέσιμα των ασφαλιστικών ιδρυμάτων και των τραπεζών που θα πιστοποιούνται από το κράτος θα τελούν υπό την παρακολούθηση και την εγγύησή του και θα διαθέτουν ειδικό αποθεματικό ταμείο κάλυψης κινδύνου που θα είναι άμεσα διαθέσιμο στους δικαιούχους σε περίπτωση χρεοκοπίας κάποιου ασφαλιστικού ιδρύματος.
  8. Έχουν μελετηθεί και είναι εφαρμόσιμα μια σειρά από μέτρα για τη μετάβαση από τη σημερινή προβληματική κατάσταση στην προτεινόμενη υγιή και αυτοσυντηρούμενη.

Μετά την ανάγνωση των παραπάνω προτάσεων γίνεται προφανής, για τον καλοπροαίρετο αναγνώστη, ο τρόπος που εισάγουν οι φιλελεύθεροι τους μηχανισμούς και θεσμούς της ελεύθερης αγοράς σε τελματωμένες καταστάσεις όπως αυτή της ασφάλισης. Χωρίς δογματισμούς και ιδεολογισμούς, η Φιλελεύθερη Συμμαχία προτείνει ρεαλιστικά και πραγματοποιήσιμα μέτρα που η εφαρμογή τους θα εξασφαλίσουν στους πολίτες ελευθερία επιλογών και παροχή υψηλής ποιότητας ασφαλιστικές υπηρεσίες, με ταυτόχρονη συμπίεση του κόστους τους λόγω ανταγωνισμού. Γίνεται επίσης προφανές ότι όποτε προτείνεται από τη Φιλελεύθερη Συμμαχία η χρήση των δυνάμεων της ελεύθερης αγοράς τότε η πρόταση αυτή συνοδεύεται από μέτρα αντιστάθμισης συγκεκριμένων κινδύνων αποτυχιών της αγοράς (π.χ. χρεοκοπίες ασφαλιστικών ιδρυμάτων) και εξασφάλισης από το κράτος ισχυρού ρυθμιστικού και εποπτικού ρόλου. Αν τα μέτρα αυτά δεν αρκούν, ή αν κάποιοι άλλοι κίνδυνοι δεν αντιμετωπίζονται, τότε η Φιλελεύθερη Συμμαχία δεν θα είχε καμιά αντίρρηση να διερευνηθούν πρόσθετα μέτρα, ή τα προτεινόμενα να αντικατασταθούν με άλλα.

Ποιός όμως, πλην των φιλελευθέρων, ενδιαφέρεται να διερευνήσει σε τόσο βάθος την αναζήτηση λύσεων, και ποιός έχει τη τεχνική δυνατότητα να το κάνει; Ποιο άλλο πολιτικό κόμμα στην Ελλάδα αντιμετωπίζει με ανάλογη υπευθυνότητα τα προβλήματα που έχουν οι πολίτες υποδεικνύοντας συγκεκριμένες λύσεις, και προβλέποντας μέτρα για πιθανές στρεβλώσεις και κινδύνους που θα προκύψουν; Δυστυχώς κανένα. Αντίθετα φαίνεται ότι αρκεί μια κατηγορία περί «παντοκρατορίας της αγοράς» για να απορριφθούν μεμιάς προτάσεις λεπτομερείς και συγκεκριμένες ώστε να δικαιολογηθεί με αυτό τον τρόπο η κενότητα λόγου, η γενικολογία και η απλούστευση. Ή μάλλον για να δικαιολογηθεί η υπεκφυγή…

Όμως η υπεκφυγή, μέσω της μη-κατάθεσης ανατρεπτικών προτάσεων, υπηρετεί τη συντήρηση της παντοκρατορίας του κρατισμού που με θρησκευτική ευλάβεια προώθησε το πολιτικό σύστημα τα τελευταία τριάντα χρόνια. Τα αποτελέσματα αυτής της, πραγματικής και όχι υποθετικής παντοκρατορίας, πληρώνουν σήμερα οι πολίτες βιώνοντας καθημερινά την ακρίβεια, τη φτώχεια και την ανεργία.

Η πολιτική και ιδεολογική αμφισβήτηση, από τους φιλελεύθερους, αυτής της παντοκρατορίας του κρατισμού αποτελεί και τη βασική αιτία των επιθέσεων που υφίστανται.

Φιλελευθερισμός και συλλογική ευημερία

Για τους φιλελεύθερους η επιδίωξη της ευτυχίας αποτελεί ένα από τα αναφαίρετα δικαιώματα κάθε ατόμου. Για την ευόδωση αυτού του στόχου οι φιλελεύθεροι προτείνουμε την ελεύθερη αγορά, την ισότητα των πολιτών έναντι του νόμου και την εμπέδωση κράτους δικαίου. Σε αυτό το πλαίσιο ο πολίτης έχει ισότητα ευκαιριών και δυνατότητα ευρύτατου φάσματος επιλογών για να διαμορφώσει ελεύθερα κάθε πτυχή της ζωής του με βάση τα προσωπικά του κριτήρια και επιθυμίες.

Αυτή η φιλελεύθερη προσέγγιση χαρακτηρίζεται ως «αντικοινωνική, ατομικιστική και εν πολλοίς εγωιστική» που συνιστά τάχα «ολοκληρωτική απόρριψη της κοινωνικής δικαιοσύνης». Η προσέγγιση αυτή χρεώνεται πολιτικά στους «Έλληνες νεοφιλελεύθερους που εμφανίσθηκαν τη δεκαετία του ’80» φωτογραφίζοντας τους Α. Ανδριανόπουλο και Σ. Μάνο, ενώ το αναδημοσιευμένο άρθρο στο ppol.gr παραπέμπει με διαδικτυακό σύνδεσμο στις ιστοσελίδες της «Φιλελεύθερης Συμμαχίας».

Οι κατηγορίες κατά των «κοινωνικά ανάλγητων» φιλελευθέρων παραγνωρίζουν το γεγονός ότι όπου εφαρμόστηκαν οι φιλελεύθερες προτάσεις τους δημιουργήθηκε πλούτος για όλους και όπως έδειξε και πρόσφατη έρευνα ο σημαντικότερος παράγοντας για την ευτυχία των ανθρώπων είναι τελικά το εύρος της ελευθερίας που έχουν στις επιλογές που κάνουν στη ζωή τους.

Με γνώμονα τη πραγμάτωση της ευημερίας, για κάθε άτομο ξεχωριστά και για τη κοινωνία συνολικά, η Φιλελεύθερη Συμμαχία κατέθεσε το πρόγραμμα της του οποίου όλες οι προτάσεις έχουν μελετηθεί και έχουν πίσω τους μακρά εμπειρία εφαρμογής σε πολλές χώρες του κόσμου (δραστική μείωση φορολογίας στην Ιρλανδία, απεξάρτηση εκπαίδευσης από το κράτος στην Αγγλία και την Αμερική, χωρισμός εκκλησίας κράτους σε όλη την Ευρώπη, διανομή της κρατικής περιουσίας στην Εσθονία, κεφαλαιοποιητικό ασφαλιστικό σύστημα στην Ελβετία κλπ ).

Μερικά «αντικοινωνικά, ατομικιστικά και εν πολλοίς εγωιστικά» μέτρα που προτείνονται από τη Φιλελεύθερη Συμμαχία είναι τα παρακάτω:

  • μίνιμουμ εγγυημένο εισόδημα για κάθε πολίτη, δηλαδή κάθε ενήλικος Έλληνας να λαμβάνει εφ΄ όρου ζωής, κάθε μήνα, συγκεκριμένο ποσό που θα καθοριστεί ανάλογα με τις δυνατότητες του κράτους. Αξίζει να σημειωθεί ότι η πρόταση αυτή -που όψιμα ανακάλυψαν, σοσιαλιστές και συντηρητικοί- διατυπώθηκε ήδη από τη δεκαετία του ’50 από φιλελεύθερους οικονομολόγους
  • μεικτό σύστημα ασφάλισης που θα διασφαλίζει μακροπρόθεσμα τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος και το οποίο ήδη περιγράφηκε αναλυτικά στη προηγούμενη παράγραφο.
  • καθιέρωση κουπονιών εκπαίδευσης για όλους τους μαθητές και σπουδαστές τα οποία θα δώσουν την ευκαιρία σε αυτούς και στις οικογένειές τους να επιλέξουν ελεύθερα το εκπαιδευτικό ίδρυμα που επιθυμούν, ανεξάρτητα του χαρακτήρα του, μεταφέροντας δια της επιλογής τους στο ίδρυμα αυτό τη δημόσια χρηματοδότηση που τους αναλογεί.
  • δωρεάν διανομή σε όλους τους πολίτες, σε ίσης οικονομικής αξίας μερίδια, όλης της μη αξιοποιούμενης ακίνητης περιουσίας του Δημοσίου
  • την χρήση της έκτασης του αεροδρομίου του Ελληνικού με στόχο την αναδιανομή της για τη δημιουργία πάρκων παντού στην Αττική, ιδίως στις ποιο υποβαθμισμένες περιοχές της.
  • κατάργηση της υποχρεωτικής στρατιωτικής θητείας και δημιουργία επαγγελματικού στρατού.
  • απάλειψη όλων των δικονομικών προνομίων του Δημοσίου.
  • αποποινικοποίηση όλων των πταισμάτων, αντικατάστασή τους με διοικητικά πρόστιμα.
  • αποϊδρυματοποίηση της ποινής με υιοθέτηση εναλλακτικών μέτρων σωφρονισμού (κοινωνική εργασία, περιορισμοί στην κίνηση κλπ).
  • αποποινικοποίηση της χρήσης όλων των τοξικοεξαρτητικών ουσιών
  • σεβασμός του φυλετικού, θρησκευτικού, εθνικού αυτοπροσδιορισμού κάθε Έλληνα πολίτη.

Οι θέσεις της Φιλελεύθερης Συμμαχίας καταρρίπτουν τις κατηγορίες περί κοινωνικής αναλγησίας. Οι κατηγορίες αυτές προσπαθούν να συγκαλύψουν ότι το πραγματικό εμπόδιο στη πραγμάτωση της ατομικής ευημερίας των πολιτών και της συλλογικής ευημερίας της κοινωνίας που δεν είναι άλλο από το διεφθαρμένο και αυταρχικό κράτος και το πολιτικό σύστημα που το υπηρετεί τα τελευταία τριάντα χρόνια. Οι κατηγορίες κατά των «κοινωνικά ανάλγητων» φιλελευθέρων καθαγιάζουν αυτόματα τους πραγματικά κοινωνικά ανάλγητους, αυτούς δηλαδή που με σημαία «το δίκιο του εργάτη» οδήγησαν τους Έλληνες στη σημερινή φτώχεια και την απόγνωση.

Συμπέρασμα: οι φιλελεύθεροι φταίνε για όλα;

Όμως το πλέον ενδιαφέρον σημείο του συγκεκριμένου άρθρου, στο οποίο απαντά το παρόν κείμενο, αφορά στο τελικό του συμπέρασμα όπου, ούτε λίγο ούτε πολύ, αναφέρει ότι «η εγχώρια εκδοχή του νεοφιλελευθερισμού, λόγω των εξιδανικεύσεών της και της αποστροφής προς το εθνικό και κοινωνικό συμφέρον, δεν υιοθετήθηκε από το πολιτικό σύστημα και την κοινή γνώμη και είχε περιθωριακή απήχηση».

Με λίγα λόγια ο αρθρογράφος πιθανολογεί ότι το πολιτικό σύστημα θα μπορούσε να είχε κάνει φιλελεύθερες επιλογές αλλά, λόγω των αλλόκοτων θέσεων που είχε υιοθετήσει η «εγχώρια εκδοχή του νεοφιλελευθερισμού», επέλεξε τελικά τον κρατισμό! Επιπλέον, οι Έλληνες φιλελεύθεροι ευθύνονται και γιατί, λόγω των –υποτιθέμενων- θέσεων τους, «δεν άρχισε ποτέ στην Ελλάδα μία υπεύθυνη συζήτηση για την έννοια και τη λειτουργία μιας οικονομίας της αγοράς δυτικού τύπου» !

Είμαι βέβαιος ότι αυτή είναι μια βολική, για το Ελληνικό πολιτικό σύστημα, «δικαιολόγηση» της χρεοκοπίας του. Δεν είμαι όμως καθόλου βέβαιος ότι η δικαιολογία αυτή είναι πειστική για τους πολίτες που, υπό το φώς ραγδαίων εξελίξεων, ανακαλύπτουν οργισμένοι τους πραγματικούς υπεύθυνους της αθλιότητας που ζουν.

Φιλελευθερισμός εναντίον καπιταλισμού

Σε γενικές γραμμές, οι επιχειρήσεις δεν υπερασπίζονται την ελεύθερη οικονομία. Milton Friedman, Which Way for Capitalism?

Φιλελευθερισμός εναντίον καπιταλισμού

Δημήτρης Σκάλκος* (από το erooster)

Η παραπλανητική ταύτιση του φιλελευθερισμού με τον καπιταλισμό αποτελεί εξαιρετικά σύνηθες φαινόμενο. Για τη παρανόηση αυτή, ευθύνες δεν φέρουν μόνο η αντι-καπιταλιστική Αριστερά και η αντι-φιλελεύθερη Δεξιά, αλλά και οι φιλελεύθεροι που έχουν αναπτύξει ενστικτωδώς (σχεδόν μηχανιστικά, για τον Frank Van Dun) φιλο-επιχειρηματικά καπιταλιστικά αντανακλαστικά.Ωστόσο, η αγορά (και συνακόλουθα ο φιλελευθερισμός) δεν πρέπει να συγχέονται με τον καπιταλισμό. Ο καπιταλισμός είναι το οικονομικό σύστημα οργάνωσης της παραγωγικής διαδικασίας που χρησιμοποιεί την επιδίωξη του οικονομικού κέρδους ως τη κινητήρια δύναμη του. Ο οικονομικός φιλελευθερισμός είναι η πολιτική ιδεολογία των ελεύθερων αγορών. Καθώς δεν υπάρχει ένα καπιταλιστικό σύστημα αλλά διαφορετικά μοντέλα καπιταλισμού που αντιστοιχούν σε διαφορετικές μορφές οργάνωσης των αγορών, αντίστοιχα υπάρχουν και διαφορετικοί φιλελευθερισμοί.

Έτσι, είναι γνωστή η παλαιότερη, και μάλλον απλουστευτική, διάκριση ανάμεσα σε ρηνανικό και αγγλοσαξωνικό μοντέλο καπιταλισμού (Michel Albert, Καπιταλισμός Εναντίον Καπιταλισμού, 1993). Ακόμη ακριβέστερη είναι η διάκριση ανάμεσα σε τέσσερα βασικά μοντέλα καπιταλισμού, τον προστατευτικό (mercantilist- ασιατικές χώρες), τον ολιγαρχικό (oligarchic- Ρωσία) τον εταιρικό (big firm- Ιαπωνία, Ευρώπη) και τον επιχειρηματικό καπιταλισμό (entrepreneurial- στοιχεία του διακρίνονται στις ΗΠΑ) και βέβαια ένα πλήθος ενδιάμεσων παραλλαγών (William Baumol-Robert Litan- Carl Schramm, Good Capitalism, Bad Capitalism, 2007). Φυσικά, υπάρχουν και φιλελευθερισμοί που δεν αντιστοιχούν σε κανένα υπαρκτό καπιταλιστικό μοντέλο, όπως ο αναρχο-καπιταλισμός (David Friedman, Hans-Hermann Hoppe).

Ο κλασσικός φιλελευθερισμός και οι εκπρόσωποι του, όπως οι Adam Smith, David Ricardo και John Stuart Mill, όχι μόνο κατανοούσαν τις εννοιολογικές διαφορές ανάμεσα στις αγορές και τον καπιταλισμό, αλλά ήταν και ιδιαίτερα επιφυλακτικοί απέναντι στoν ασφυκτικό εναγκαλισμό των αγορών από την επιχειρηματική τάξη. Οι λιγότερο απρόσεκτοι αναγνώστες του Πλούτου των Εθνών ασφαλώς γνωρίζουν τις παρακάτω γραμμές από το έργο του θεωρητικού της ελεύθερης αγοράς και του «αόρατου χεριού»: «Οι άνθρωποι του ιδίου επαγγελματικού κλάδου σπανίως συναντώνται, ακόμη και για ψυχαγωγία, και οι συζητήσεις τους καταλήγουν σε συνωμοσία κατά του καταναλωτών, ή σε κάποια επινόηση για να αυξηθούν οι τιμές».1

Ο Adam Smith κατανοούσε ίσως καλύτερα από κάθε άλλον ότι, οι επιχειρηματίες δεν είναι εξ ορισμού υπέρμαχοι των ανοικτών αγορών, αλλά τουναντίον συχνά τα συμφέροντά τους υπαγορεύουν να επιδιώκουν τον έλεγχο και τον περιορισμό του ελεύθερου ανταγωνισμού. Μεταφέροντας τη σκέψη του σκωτσέζου συγγραφέα στη σημερινή εποχή, οι Raghuram Rajan και Luigi Zingales, αμφότεροι καθηγητές στη Graduate School of Business του πανεπιστημίου του Σικάγο, στο βιβλίο τους με τον εύγλωττο τίτλο Σώζοντας τον καπιταλισμό από τους καπιταλιστές- απελευθερώνοντας τη δύναμη των χρηματοοικονομικών αγορών για τη δημιουργία πλούτου και τη διάχυση των ευκαιριών2 επισημαίνουν τα προσκόμματα που θέτουν τα οργανωμένα επιχειρηματικά συμφέροντα στο άνοιγμα των αγορών.

Η προνομιακή τους θέση σε αγορές περιορισμένης-ελεγχόμενης πρόσβασης τους επιτρέπει τη βέβαιη απόκτηση προσόδων με το μικρότερο δυνατό κόστος και, αναμενόμενα, εξαντλούν κάθε δυνατότητα παρέμβασης στη διαμόρφωση-διατήρηση ευνοϊκών κανόνων που ρυθμίζουν τη λειτουργία των αγορών, κατά τρόπο αντίστοιχο με αυτόν των συντεχνιών των «κλειστών» επαγγελμάτων.

Η απάντηση των συγγραφέων σε αυτό το πρόβλημα είναι η επέκταση και όχι ο περιορισμός των αγορών, οι ενεργείς πολιτικές κρατικής παρέμβασης (μέσω φορολογικής, δημοσιονομικής, επενδυτικής, κλπ, πολιτικής) με στόχο τη προώθηση του ανταγωνισμού, την ανάληψη επιχειρηματικού ρίσκου, τη διαρκή καινοτομία και τον εκσυγχρονισμό των επιχειρήσεων. Για τους Razan και Zingales το ζητούμενο είναι η αναζήτηση ενός ενδιάμεσου δρόμου για τις αγορές, ανάμεσα στην ανύπαρκτη και την υπερβολική κρατική παρέμβαση. Και γράφουν σχετικά: «ενώ η απουσία κανόνων καθιστά το παίγνιο άνισο, οι υπερβολικοί κανόνες λανθασμένης κατεύθυνσης καθιστούν και πάλι το παίγνιο άνισο- μια πραγματικά ελεύθερη και ανταγωνιστική αγορά καταλαμβάνει έναν ιδιαίτερο ενδιάμεσο χώρο ανάμεσα στην απουσία κανόνων και στη παρουσία ασφυκτικών κανόνων. Ακριβώς επειδή ο ενδιάμεσος χώρος είναι τόσο περιορισμένος, ο καπιταλισμός είναι πολύ ασταθής. Εύκολα εκφυλίζεται σε ένα σύστημα κατεχόντων, για τους κατέχοντες, από τους κατέχοντες»

Το ορατό και το αόρατο χέρι της αγοράς

Η κριτική στις μεγάλες επιχειρήσεις δεν είναι άγνωστη στις θεωρητικές συζητήσεις του φιλελεύθερου χώρου, ακόμη και- αν όχι κυρίως- στα πλέον νεοφιλελεύθερα ρεύματα του (όπως, π.χ., το Libertarian Party των ΗΠΑ) και περιστρέφεται κύρια γύρω από τις απρόσωπες μορφές οργάνωσης των σύγχρονων επιχειρήσεων που οδηγούν συχνά το μάνατζμεντ τους σε ανεύθυνες επιλογές λόγω του ελλιπούς ελέγχου και της αδυναμίας απόδοσης ευθυνών (η πρόσφατη κρίση των subprime mortgages των αμερικανικών τραπεζών είναι από πολλές πλευρές διδακτική)- κάτι που έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τη θεμελιώδη αρχή του φιλελευθερισμού, αυτή της ατομικής υπευθυνότητας.

Ακριβώς αυτή η αναποτελεσματική λογοδοσία (accountability) και ζητήματα όπως η συγκέντρωση μεγάλων μεριδίων της αγοράς, ο γιγαντισμός των επιχειρήσεων μέσω εξαγορών (take-overs) και συγχωνεύσεων (mergers), ο συγκεντρωτικός έλεγχος των επιχειρήσεων, κύρια γνωρίσματα του σύγχρονου εταιρικού καπιταλισμού (corporate capitalism), συχνά έρχονται σε αντίθεση με τις βασικές αρχές του κλασσικού οικονομικού φιλελευθερισμού για τις αποκεντρωμένες και απρόσωπες αποφάσεις αναρίθμητων παραγωγών και καταναλωτών σε μία ελεύθερη αγορά.

Σήμερα, στη λήψη των οικονομικών αποφάσεων σε παγκόσμιο επίπεδο φαίνεται πως το ορατό χέρι των μεγάλων επιχειρήσεων (big firms) έχει αυξημένη διαπραγματευτική ισχύ με προφανείς στρεβλώσεις στις αγορές, όπως στις αγορές εργασίας. Φαίνεται λοιπόν πως επιβεβαιώνονται οι προβληματισμοί νεοφιλελεύθερων, κύρια ευρωπαίων, διανοητών, όπως o Friedrich Hayek3 , o Walter Eucken και ο θεμελιωτής της σχολής τους γερμανικού νεοφιλελευθερισμού, της λεγόμενης «κοινωνικής οικονομίας της αγοράς» Wilhelm Ropke45

Ανοιχτές και αρρύθμιστες αγορές

Το πολιτικό συμπέρασμα των παραπάνω είναι πως, οι φιλελεύθεροι θιασώτες των ελεύθερων αγορών, στο βαθμό που επιθυμούν να προωθήσουν τις αρχές της ανοιχτής οικονομίας, θα πρέπει να είναι σε θέση να υπερασπιστούν τις ιδέες τους όχι μόνο απέναντι στους κρατιστές, αλλά και απέναντι στους καπιταλιστές που «βγάζουν κακό όνομα στον ίδιο τον καπιταλισμό»6 . Τούτο προϋποθέτει τη διάκριση ανάμεσα σε ανοιχτές αγορές και σε αρρύθμιστες αγορές.

O Bruce Bartlett, σε άρθρο του στο Capitalism Magazine, κάνει λόγο για τις αρνητικές συνέπειες του «παρεοκρατικού καπιταλισμού» (crony capitalism) και καταλήγει υποστηρίζοντας πως, «οι πραγματικοί υπέρμαχοι της ελεύθερης αγοράς πρέπει να μάχονται διαρκώς [τον παρεοκρατικό καπιταλισμό] όπως το σοσιαλισμό και τις λανθασμένες κρατικές παρεμβάσεις. Στη πραγματικότητα, πρέπει να τους αντιμάχονται περισσότερο επίπονα, διότι ο καπιταλισμός συχνά καταλήγει να χρεώνεται τις αναπόφευκτες συνέπειες τους- τις υψηλές τιμές, τους υψηλούς φόρους, την υψηλή ανεργία και τη καθυστερημένη ανάπτυξη».

Ανοιχτές αγορές λοιπόν εκεί που δεν υπάρχουν και κρατικές παρεμβάσεις υπέρ του ανταγωνισμού εκεί όπου απουσιάζουν οι ρυθμιστικοί κανόνες. Κατ’ αυτό τον τρόπο οι αγορές θα μπορέσουν να αποδώσουν και να οδηγήσουν σε οικονομική ανάπτυξη και κοινωνική ευημερία με τους τρόπους που ιστορικά μόνο αυτές μπορούν να επιτύχουν. Κάθε άλλο παρά εύκολο είναι βέβαια αυτό το εγχείρημα, ειδικά στον τόπο μας όπου κυριαρχούν ο απαίδευτος λαϊκισμός, η αφόρητη κενολογία και οι μανιχαϊστικές προσεγγίσεις.

Σημειώσεις:

  1. Ο Πλούτος των Εθνών, βιβλίο Ι, κεφάλαιο 10
  2. Saving Capitalism from Capitalists- Unleashing the power of financial markets to create wealth and spread opportunity, 2003
  3. «The Corporation in a Democratic Society», Studies in Philosophy, Politics, and Economics, 1969
  4. Economics of a Free Society, 1963
  5. Για μια αναλυτική παρουσίαση των σχετικών αναζητήσεων δες, Piet-Hein Van Eeghen, «The Corporation At Issue- the class with classical liberal values and the negative consequences for capitalist practice», Journal of Libertarian Studies, vol. 19, no. 3, summer 2005
  6. Theodore J. Forstmann, The Paradox of the Statist Businessman

Ο Δημήτρης Σκάλκος είναι πολιτικός επιστήμονας – διεθνολόγος και ΓΓ της Φιλελεύθερης Συμμαχίας. Από τις εκδόσεις «Κριτική» κυκλοφορεί τις επόμενες ημέρες το νέο του βιβλίο «Αλήθειες για το Φιλελευθερισμό- όψεις της ανοιχτής κοινωνίας στην Ελλάδα και στον Κόσμο».

Hall of Freedom

Αναδημοσίευση από τη Φιλελεύθερη Διεθνή (Liberal International), την παγκόσμια ομοσπονδία των φιλελεύθερων κομμάτων. Είναι πραγματικά αμύθητος ο πλούτος των φιλελεύθερων ιδεών και πολιτικών που πηγάζει από την παράθεση τόσων λαμπερών εκπροσώπων του φιλελευθερισμού. Κάντε μια βόλτα, συγκρίνετε με άλλες πηγές… Αξίζει τον κόπο…

Liberalism > Politics > Hall of Freedom

Hall of Freedom

Jungfraujoch, Switzerland, 3600 meters above sea level

The Hall of Freedom is placed in a cavern of the Jungfraujoch glacier, accessible directly from the railway station. Crystals are placed for people from all over the world who fought or who are still fighting for Freedom.

Each crystal (in a different shape and size) is dedicated to one of these outstanding people with a plate quoting their name, date of birth and death, and country. The ice symbolises the harsh surroundings and the crystals symbolise the Freedom people fought for.

The period covered starts in 1848, the high time of Liberal Revolution and the birth of the modern liberal Swiss State, to our time. The ice caverns of the Jungfraujoch are visited by nearly 500,000 persons a year from all over the world. The Board of Jungfrau Railway Ltd supported the idea and made a large ice cavern available.

List of contents:

Η ΦΣ για το Μακεδονικό και τα Βαλκάνια

Τα Βαλκάνια πυριτιδαποθήκη της Ευρώπης, ή περιοχή ειρήνης και ευημερίας για όλους;

Η Φιλελεύθερη Συμμαχία σε ανακοίνωση της σχετική με τις εξελίξεις στην υπόθεση του μακεδονικού ζητήματος εκφράζει την απογοήτευσή της για τη μη εξεύρεση λύσης στο πρόβλημα αυτό. Δυστυχώς για τους λαούς της περιοχής, ο εθνικισμός εμπόδισε την επίτευξη ευρύτερης συναίνεσης στην βάση των προτάσεων του ΟΗΕ.

Η Φιλελεύθερη Συμμαχία θεωρεί ότι η εμπέδωση κράτους δικαίου και η ισονομία των πολιτών κάθε χώρας, ο σεβασμός των συνόρων και η καλή γειτονία, η ελεύθερη άσκηση του δικαιώματος εθνικού αυτοπροσδιορισμού και η απόρριψη κάθε αλυτρωτισμού, αποτελούν το μόνο πλαίσιο που εγγυάται την ειρήνη σε πολύπαθες περιοχές όπως τα Βαλκάνια. Μόνο στο πλαίσιο αυτό οι μειονότητες που υπάρχουν σε κάθε χώρα θα μετατραπούν σε γέφυρες διακρατικής συνεργασίας και αλληλοκατανόησης ακυρώνοντας, έτσι, τα σχέδια εθνικιστών και μυστικών υπηρεσιών που επιδιώκουν να τις χειραγωγήσουν με απώτερο στόχο την αλλαγή των συνόρων.

Για αυτούς τους λόγους η Φιλελεύθερη Συμμαχία προτείνει την ταχύτερη δυνατή ενσωμάτωση όλων των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση ώστε το κοινοτικό δίκαιο να αποτελέσει τη βάση συνεργασίας των λαών της περιοχής και οι κοινοτικοί θεσμοί να αποκτήσουν δικαιοδοσία προστασίας των ατομικών δικαιωμάτων κάθε πολίτη.

Για τη προώθηση των παραπάνω αρχών και στόχων και τη πρόληψη κρίσεων είναι αναγκαία η ενίσχυση της συνεργασίας των βαλκανικών χωρών και η θεσμοθέτηση ενός μόνιμου πλαισίου συνεργασίας των κυβερνήσεών τους. Η Φιλελεύθερη Συμμαχία καλεί τα φιλελεύθερα κόμματα των χωρών της περιοχής, ιδιαίτερα όσα από αυτά ασκούν κυβερνητικά καθήκοντα, να συντονίσουν τη δράση τους προς αυτή τη κατεύθυνση.

Η Φιλελεύθερη Συμμαχία συμπυκνώνει στις προτάσεις της τα διδάγματα του αιματοβαμμένου 20ού αιώνα ώστε να μετατραπούν τα Βαλκάνια, από πυριτιδαποθήκη της Ευρώπης, σε περιοχή ειρήνης και ευημερίας για όλους.

ΥΓ από τον πρόεδρο: Ο αφοπλισμός του εθνικισμού, που έχει προκαλέσει τεράστιες καταστροφές στην περιοχή μας προϋποθέτει την στρατηγική επιλογή της συνεργασίας, της κοινής πορείας και την λειτουργίας εντός κανόνων δικαίου που σέβονται τα ατομικά δικαιώματα και επιτρέπουν την άνθιση της ανοιχτής κοινωνίας.

στο Φιλοσοφικό καφενείο…

H Φιλελεύθερη Συμμαχία στις συζητήσεις του Φιλοσοφικού Καφενείου

Εκ μέρους της Φιλελεύθερης Συμμαχίας, ο Γενικός Γραμματέας της Δημήτρης Σκάλκος θα αναπτύξει την Τετάρτη 2 Απριλίου και ώρα 8.00 στη σειρά συζητήσεων του Φιλοσοφικού Καφενείου του bar-πολυχώρου Dasein (Σολωμού 2, Εξάρχεια) το θέμα: Φιλοσοφία και Οικονομία: Οικονομικός Φιλελευθερισμός Μια θέση για το κυρίαρχο οικονομικό σύστημα της εποχής μας και οι διαφορές φιλελευθερισμού και καπιταλισμού.

σποτάκι για λιγότερο κράτος

Φιλελεύθερη Συμμαχία – Λιγότερο Κράτος

ένα εύστοχο σποτάκι μας για λιγότερο κράτος…

ΟΛΟΙ ΠΡΟΤΕΙΝΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ ΚΡΑΤΟΣ – ΕΜΕΙΣ ΟΧΙ!

ανωνυμία στο διαδίκτυο και ελευθερία της έκφρασης

Όχι στη κατάργηση της ανωνυμίας στο διαδίκτυο – όχι στον περιορισμό της ελευθερίας της έκφρασηςΗ Φιλελεύθερη Συμμαχία, σε ανακοίνωση της για την επιδιωκόμενη κατάργηση της ανωνυμίας στο διαδίκτυο δηλώνει την αντίθεση της σε οποιοδήποτε μέτρο που θα περιορίζει το θεμελιώδες δικαίωμα της ελεύθερης έκφρασης.

Η Φιλελεύθερη Συμμαχία θεωρεί ότι πρέπει να κατοχυρωθεί πλήρως και στην Ελλάδα το δικαίωμα των πολιτών που επιθυμούν, αυτά τα οποία λέγουν στο διαδίκτυο να μη συνδέονται με την, εκτός διαδικτύου, ταυτότητα τους καθώς μια τέτοια δημοσιοποίηση θα είχε πολιτικές, οικονομικές, ή άλλες επιπτώσεις εις βάρος τους. Για παράδειγμα:

  • Ανώνυμοι πληροφοριοδότες που θέλουν να συμβάλλουν στην αποκάλυψη ειδήσεων που κυβερνήσεις, πολιτικά πρόσωπα, ή ακόμα και συμμορίες, θα έκαναν το παν για να μην δουν το φώς της δημοσιότητας.
  • Υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που θέλουν να χρησιμοποιούν την ανωνυμία του διαδικτύου στον αγώνα τους εναντίον καταπιεστικών πρακτικών του κράτους

Σε όλη την ιστορία, σημαντικές προσωπικότητες χρησιμοποίησαν την ανωνυμία ή ψευδώνυμα για να προβάλλουν ριζοσπαστικές ή επαναστατικές απόψεις. Για κάποιους μάλιστα από αυτούς η ανωνυμία αυτή έσωσε ακόμα και τη ζωή τους. Στην Ελλάδα ο «Ανώνυμος ‘Ελλην» ίσως να μην είχε γράψει ποτέ την «Ελληνική Νομαρχία» αν ήταν υποχρεωμένος από τις τουρκικές αρχές ή την Εκκλησία να φανερώσει το πραγματικό του όνομα…

Σήμερα η παροχή, μέσω του διαδικτύου στους πολίτες όλου του κόσμου, αυτού του δικαιώματος από εταιρείες που εδρεύουν στις ΗΠΑ οφείλεται στη συνταγματική περιφρούρηση αυτού του δικαιώματος από το Αμερικανικό Σύνταγμα και πρόσφατες αποφάσεις του Ανώτατου Δικαστηρίου που υποστηρίζει ότι: η προστασία του ανώνυμου λόγου είναι ζωτική για τον δημοκρατικό διάλογο… Η ανωνυμία αποτελεί καταφύγιο από τη τυραννία της πλειοψηφίας και υλοποιεί ένα βασικό στόχο του Συντάγματος: την προστασία μη δημοφιλών πολιτών από την αντεκδίκηση μιας μη ανεκτικής κοινωνίας…  

Η Φιλελεύθερη Συμμαχία επισημαίνει ότι η ελευθερία της έκφρασης δεν είναι κατοχυρωμένη επαρκώς στη χώρα μας και θεωρεί απαράδεκτους του συνταγματικούς περιορισμούς που επιβάλλουν το άρθρο 14 του Συντάγματος, τα άρθρα 198 και 199 του Ποινικού Κώδικα και οι ρυθμίσεις του νόμου Βενιζέλου του 1995 που επιχειρείται σήμερα να εφαρμοστούν και στο διαδίκτυο. Τέτοια μέτρα καταστολής συναντώνται σε ολοκληρωτικά καθεστώτα όπως στο Ιράν και τη Κίνα και όχι σε φιλελεύθερες δημοκρατίες. 

Η Φιλελεύθερη Συμμαχία θεωρεί απαράδεκτο ότι οι όποιες, πραγματικές ή υποθετικές,  καταχρήσεις του δικαιώματος του πολίτη στην ανώνυμη εκφορά του λόγου του στο διαδίκτυο χρησιμοποιούνται σαν πρόσχημα για να καταργήσουν αυτό το δικαίωμα. Αν αυτό συμβεί με νομοθετική ρύθμιση, η Φιλελεύθερη Συμμαχία θα χρησιμοποιήσει κάθε ένδικο μέσο, στην Ελλάδα και την Ευρώπη, για την ακύρωση της.

Πρόσφατες έρευνες περί οικονομικής και πολιτικής ελευθερίας

Διαβάζω από την Καθημερινή

Οικονομικά «ανελεύθερη» η Ελλάδα

Ανάσχεση της ελευθερίας στον κόσμο διαπιστώνει η οργάνωση Freedom House

Είναι ενδιαφέροντα, θα επανέλθω…

Μιλώντας για τον φιλελευθερισμό

Πρόσκληση σε σεμινάριο

Το Κέντρο Φιλελεύθερων Μελετών (ΚΕ.ΦΙ.Μ.) σας προσκαλεί στο σεμινάριο που θα διεξαχθεί το Σάββατο 19 Ιανουαρίου 2008 στα γραφεία της Φιλελεύθερης Συμμαχίας (Βασιλίσσης Σοφίας 124Α) στις 18.00 με θέμα:

«Μιλώντας για τον φιλελευθερισμό»

με ομιλητή τον κ. Δημήτρη Σκάλκο, πολιτικό επιστήμονα-διεθνολόγο, γεν. γραμματέα της Φιλελεύθερης Συμμαχίας

Μετά τη διάλεξη θα ακολουθήσει συζήτηση που θα συντονίσει ο πρόεδρος της Φιλελεύθερης Συμμαχίας κ. Φώτης Περλικός.

Η Κομισιόν για τον ΟΤΕ, μετά από παρέμβαση της Φιλελεύθερης Συμμαχίας

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δίνει συνέχεια σε προσφυγή της Φιλελεύθερης Συμμαχίας

Η Φιλελεύθερη Συμμαχία σε ανακοίνωσή της, σχετική με την προσφυγή της στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατά της κυβερνητικής απαγόρευσης ιδιωτών να αποκτούν πάνω από το 20% εταιρειών “εθνικής στρατηγικής σημασίας”, εξέφρασε την ικανοποίηση της για την ταχύτατη ανταπόκριση της Κομισιόν στην προσφυγή της αυτή.

Ποιο συγκεκριμένα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με επιστολή της θέτει 17 ερωτήματα στην Ελληνική κυβέρνηση σχετικά με τη νομιμότητα του μέτρου αυτού και δικαιώνει την επιχειρηματολογία που ανέπτυξε η Φιλελεύθερη Συμμαχία στην επιστολή της προς τον αρμόδιο για θέματα ανταγωνισμού Επίτροπο κ. McCreevy.

Η δικαίωση αυτή ήταν αναμενόμενη καθώς η επιχειρηματολογία της Φιλελεύθερης Συμμαχίας κατά της κυβερνητικής απαγόρευσης ήταν βασισμένη στη σχετική νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου και κυρίως στις καταδικαστικές του αποφάσεις κατά της Γερμανίας , της Ολλανδίας, της Ιταλίας, της Μεγάλης Βρετανίας και της Ισπανίας.

Όμως, παρά αυτή τη σωρεία καταδικών η κυβέρνηση παραπλανά τους Έλληνες πολίτες, προσποιούμενη ότι η επιστολή-καταπέλτης της Κομισιόν αποτελεί «συνήθη διαδικασία ανταλλαγής απόψεων μεταξύ των ελληνικών και των κοινοτικών αρχών» και όχι αποτέλεσμα της προσφυγής της Φιλελεύθερης Συμμαχίας και διαδίδοντας ότι αφού ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, όπως η γερμανική, προχωρούν σε ανάλογες ρυθμίσεις, τότε και το δικό της «πλαφόν» του 20% δεν θα έχει πρόβλημα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο! Ένας νέος εξευτελισμός της χώρας, όπως στην υπόθεση του «βασικού μετόχου», φαίνεται να αποτελεί συνειδητή επιλογή της κυβέρνησης…

Απ ότι φαίνεται, ο έλεγχος του ΟΤΕ και των άλλων ΔΕΚΟ από τη Νέα Δημοκρατία και τις παρασιτικές ομάδες που δρουν στο εσωτερικό τους, είναι πραγματικά στρατηγικής σημασίας για αυτούς. Για ποιό λόγο όμως; Οι δημοσιογραφικές πληροφορίες σχετικά με τις ανακρίσεις που διενεργούν οι γερμανικές αρχές, που αποκαλύπτουν δωροδοκίες από τη SIEMENS της Νέας Δημοκρατίας, του ΠΑΣΟΚ και στελεχών του ΟΤΕ, δημιουργούν σοβαρές υποψίες για το τι πραγματικά διακυβεύεται…

Η Φιλελεύθερη Συμμαχία ενημέρωσε ήδη τον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου για τις πληροφορίες που διαθέτει και προτίθεται να αποστείλει και νέα στοιχεία στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η Φιλελεύθερη Συμμαχία θα συνεχίσει με νομικές προσφυγές και πολιτικά μέσα να μάχεται για την άμεση ιδιωτικοποίηση όλων των ΔΕΚΟ, το άνοιγμα των αγορών τις οποίες μονοπωλούν, στους Έλληνες και ξένους επενδυτές και την εξασφάλιση υγιούς ανταγωνισμού στα πλαίσια μιας ελεύθερης οικονομίας.

Η Κομισιόν για το πλαφόν στις μετοχές του ΟΤΕ

Έρχεται συνέχεια στην επιστολή της Φιλελεύθερης Συμμαχίας στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τον κρατικό έλεγχο του ΟΤΕ, το περίφημο πλαφόν του 20% σε επιχειρήσεις στρατηγικής σημασίας.

Αντιγράφω από in.gr : «Επιφυλακτική εμφανίζεται η Κομισιόν σχετικά με την ρύθμιση με την οποία μπαίνει «πλαφόν» 20% στη συμμετοχή ιδιωτών στις δημόσιες επιχειρήσεις «στρατηγικής σημασίας», σύμφωνα με όσα δημοσιεύονται στην εφημερίδα «Ο Κόσμος του Επενδυτή», το φύλλο της οποίας θα κυκλοφορήσει το Σάββατο. Ειδικότερα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή φέρεται να διατυπώνει 17 ερωτήματα προς την ελληνική κυβέρνηση σχετικά με την διαδικασία που ακολούθησε για τη συγκεκριμένη ρύθμιση και αν υπάρχει νόμος που καθορίζει ποιες υπό δημόσιο έλεγχο επιχειρήσεις είναι «στρατηγικής σημασίας».»

Για να δούμε αύριο ποια είναι τα ερωτήματα που καταγράφει ο Επενδυτής, τι ακριβώς λέει η Επιτροπή και τι θα κάνει η κυβέρνηση… Να χαρώ εγώ φιλελεύθερους που νομοθετούν μετοχικό έλεγχο επιχείρησης…

Ανοιχτή επιστολή στον Γιώργο Αλογοσκούφη

Κύριε Υπουργέ,

Με αφορμή την τελευταία, «α λα Πούτιν», νομοθετική πρωτοβουλία σας (http://www.greekliberals.net/civilaction/documents/annex.pdf ) για τον περιορισμό των δικαιωμάτων των μετόχων εισηγμένων επιχειρήσεων «δημόσιου» συμφέροντος, θέλω να σας καταλογίσω τα εξής :
1. ΕΙΣΤΕ ΑΝΤΙΕΥΡΩΠΑΙΣΤΗΣ γιατί , εν γνώση σας, παραβιάζετε το ευρωπαϊκό δίκαιο ,άρθρο 56 (1) EC (http://ec.europa.eu/internal_market/capital/framework/treaty_en.htm ) άρθρο της σύμβασης που με επικεφαλίδα την φράση «fewer barriers,more opportunities» έχει σαν στόχο την ανάπτυξη των οικονομιών της Ευρώπης και την ευημερία των πολιτών της.
2. ΕΙΣΤΕ ΑΝΤΙ-ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΣ γιατί λειτουργείτε σαν τριτοκοσμικός λαϊκιστής (ένας Τσάβες της ΝΑ Ευρώπης) και προσπαθείτε να ισχυροποιήσετε ακόμη περισσότερο έναν γιγαντωμένο κρατικό παρεμβατισμό που έχει σαν αποτέλεσμα τον περιορισμό της οικονομικής ελευθερίας και της ανάπτυξης της χώρας μας.
3. ΕΙΣΤΕ ΦΑΥΛΟΣ ΚΑΙ ΨΕΥΔΕΠΙΓΡΑΦΟΣ μια που διαψεύδετε τον εαυτό σας και τα γραφόμενα σας ως οικονομολόγος γιατί μάλλον αντιγράφοντας γραφόμενα άλλων οικονομολόγων και όχι σαν συμπέρασμα δικό σας αναφέρετε στην εργασία σας : The Two Faces of Janus: Institutions, Policy Regimes and Macroeconomic Performance in Greece George Alogoskoufis, Francesco Giavazzi, Guy Laroque Economic Policy, Vol. 10, No. 20 (Apr., 1995), pp. 147-192, πως οι κρατικιστικές στρατηγικές στην οικονομία της Ελλάδας από το 1974 και μετά είχαν σαν αποτέλεσμα την κατάρρευση της ανάπτυξης και των επενδύσεων , και σαν τελικό αποτέλεσμα την εγκαθίδρυση υψηλού και μόνιμου πληθωρισμού. Αυτό τελικά σημαίνει σύνθλιψη των εισοδημάτων των πολιτών της χώρας μας.
4. ΕΙΣΤΕ ΑΝΤΙΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΣ όχι μόνο γιατί χρησιμοποιήσατε προεκλογικά ένα φιλοευρωπαϊκό και φιλελεύθερο προφίλ – που τώρα αποδεικνύεται μάσκα που κρύβει το πραγματικό σας πρόσωπο – αλλά και γιατί χρησιμοποιείτε τους φορολογικούς ελέγχους για να εκβιάσετε πολίτες της χώρας και για να τους αναγκάσετε να υποκύψουν στις ορέξεις σας.
5. ΕΙΣΤΕ ΑΝΕΠΑΡΚΗΣ ως Υπουργός των Οικονομικών γιατί δεν επιδείξατε τον ανάλογο ζήλο για να ελέγξετε καταχρεωμένες επιχειρήσεις του «δημόσιου» τομέα, όπως η Ολυμπιακή για την παραβίαση των νόμων με την μη έκδοση ισολογισμών στα χρόνια της θητείας σας.

Όπως είπε και ο Milton Friedman όταν τα μέσα παραγωγής είναι κάτω από τον έλεγχο της κυβέρνησης τότε είναι αδύνατη και η πολιτική ελευθερία που προϋποθέτει την ελεύθερη ανταλλαγή ιδεών, προϊόντων και υπηρεσιών καθώς και την υπεράσπιση της ατομικής ιδιοκτησίας.

 

Σημ.: Το κείμενο της ανοικτής επιστολής ήρθε στο email μου από τον Κώστα Κουκόπουλο, καλό φίλο και μέλος της Διοικούσας Επιτροπής της Φιλελεύθερης Συμμαχίας. Το έχω ήδη αποστείλει σε emails του Γιώργου Αλογοσκούφη, όπως τα (secministerATmnecDOTgr, athinaΑΤalogoskoufisDOTgr). Αν συμφωνείτε μπορείτε να το συνυπογράψτε και να το στείλετε το σε αυτές τις διευθύνσεις του Υπ. Οικονομίας, αλλά και σε όσες επαφές σας πιστεύετε μπορεί να ενδιαφέρονται.

Ο Γύρος του Κόσμου σε 80 Ιδέες

Ο γύρος του κόσμου σε 80 ιδέες είναι ακριβώς αυτό που λέει ο τίτλος: 80 ιδέες πολιτικής από πολλές διαφορετικές χώρες που αντικατέστησαν την κρατική ιδιοκτησία και τον κρατικό έλεγχο με την επιλογή, τον ανταγωνισμό, την ελευθερία και την καινοτομία.

Ο γύρος του κόσμου σε 80 ιδέες είναι μία διαδικτυακή παρουσίαση εφαρμοσμένων πολιτικών από το Adam Smith Institute.

Τα μαθήματα που παίρνουμε από τον Γύρο του κόσμου σε 80 Ιδέες είναι ότι οι οικονομικές και κοινωνικές μεταρρυθμίσεις δεν είναι απλώς δυνατές, αλλά έχουν ήδη συμβεί σε πολλά μέρη. Δεν είναι ανάγκη οι μεταρρυθμιστές να κάνουν λάθη, αφού κάποιες πραγματοποίησε αυτές τις μεταρρυθμίσεις ήδη (και έμαθε από αυτές). Νομίζω ότι όλοι μας μπορούμε να πάρουμε χρήσιμα μαθήματα από αυτές τις ιδέες.